HISTORIA ODDZIAŁU DOLNOŚLĄSKIEGO PIG-PIB

 

Utworzenie  placówki 

 

teisseyre2
Profesor Henryk Teisseyre         

Regionalna placówka Państwowego Instytutu Geologicznego we Wrocławiu powstała na mocy decyzji ówczesnego dyrektora Państwowego Instytutu Geologicznego Jana Czarnockiego z dnia 30 kwietnia 1949 roku, a powołana została pod nazwą „Instytut Dolnośląski” z dniem 1 maja 1949 r. Inicjatorem jej powstania i pierwszym kierownikiem był prof. Henryk Teisseyre, znany już wówczas geolog, przed wojną pracujący w Karpatach Wschodnich. Profesor H. Teisseyre pozostał naukowym przewodnikiem Oddziału aż do swej śmierci w 1975 r. Pierwsza siedziba nowo powołanej jednostki PIG mieściła się w Katedrze Geologii Ogólnej Uniwersytetu Wrocławskiego przy ul. Prusa. Organizatorami stacji terenowej PIG we Wrocławiu był prof. Teisseyre, Walerian Żelaźniewicz - pierwszy kierownik administracyjny (ojciec Andrzeja - znanego geologa wrocławskiego) oraz Janina Plater-Zyberk - sekretarka.

 

 

Już wkrótce rozpoczęła się prowadzona pod nadzorem W. Żelaźniewicza odbudowa i adaptacja uszkodzonego w czasie działań wojennych budynku przy ulicy Jaworowej 19. Polegała ona m.in. na dobudowaniu drugiego piętra, pokrycia go stromym dachem, wydzieleniu 7 mieszkań służbowych w bocznych klatkach itp. Wokół rozpościerał się duży ogród z pięknymi drzewami. Nieco dalej, przy Akacjowej 16, stały ruiny starej willi, później rozebrane. Po przebudowie i adaptacji pomieszczeń w budynku powstały pracownie i gabinety, pokoje biurowe, biblioteka, archiwum, a także magazyn prób skalnych i rdzeni wiertniczych. Na I piętrze zorganizowano obszerne pomieszczenia laboratorium chemicznego wyposażone w wyciągi, instalacje wodną i gazową, ławy wagowe itp. Laboratorium to, prowadzone początkowo przez Henryka Pendiasa i Jerzego Onzola, pracowało później przez wiele lat pod kierownictwem Józefa Kornasia wykonując tysiące analiz chemicznych skał i minerałów. Od 1951 r. Instytut Dolnośląski nosił nazwę Stacji Terenowej Państwowego Instytutu Geologicznego, a od 1965 r. Oddziału Dolnośląskiego PIG. Atmosferę pierwszych lat placówki znakomicie oddał Leszek Sawicki (od 1950 r. pracownik, a w latach 1962-1977 - kierownik Oddziału) w artykule „We Wrocławiu przed pięćdziesięciu laty" opublikowanym w Przeglądzie Geologicznym (6/1999).

 

Najwcześniejsza kadra badawcza Oddziału to, obok prof. Henryka Teisseyre'a - Zofia Buczek, Henryk Pendias, Jerzy Onzol, Zofia i Stanisław Radwańscy, Czesław i Halina Żakowie, Leszek Sawicki, Jerzy Milewicz, Weronika Frąckiewicz, Olgierd Gawroński, Janusz Gierwelaniec, Andrzej Grocholski, Jerzy Jerzmański, Stanisław Buksiński, nieco później do Oddziału przyszli Józef Kornaś, Stanisław Maciejewski, Maria i January Szałamachowie, Barbara i Zbigniew Berezowscy, Stefan Kural i in. Większość tej „żelaznej" kadry Oddziału Dolnośląskiego przepracowała w nim całe życie zawodowe, aż do lat emerytury na początku lat 90. XX w. Po nich przychodzili następni, podejmując dzieło, które tworzy dziś historię instytucji...