Newsletter Państwowej Służby Geologicznej nr 23/2026

Drodzy Czytelnicy,

Ukazał się nowy numer „Przeglądu Geologicznego” (2026/6, tom 74) i jest już bezpłatnie dostępny online.

Numer otwiera artykuł Mariusza Dyki i Kamili Brody pt. „Problemy prawne stosowania odpadów w wyrobiskach po eksploatacji kopalin metodą odkrywkową”. Autorzy omawiają aktualne regulacje dotyczące wykorzystania odpadów do wypełniania i rekultywacji wyrobisk powstałych w wyniku odkrywkowej eksploatacji kopalin.

Szczególnej uwadze Czytelników polecamy artykuł Tomasza Bieńki i Andrzeja Chmielewskiego pt. „Możliwości występowania skandu w Polsce”. Skand jest pierwiastkiem, którego znaczenie przemysłowe wzrosło w ostatnich latach m.in. dzięki zastosowaniu lekkich i wytrzymałych stopów skandu z aluminium w przemyśle motoryzacyjnym, lotniczym i kosmicznym. Produkcja tego metalu jest silnie skoncentrowana geograficznie, co w połączeniu z rosnącym zapotrzebowaniem powoduje, że poszukiwanie nowych źródeł skandu ma znaczenie dla bezpieczeństwa surowcowego Polski i Unii Europejskiej.

W rubryce „Artykuły informacyjne” Karol Zglinicki podejmuje temat rosnącego znaczenia surowców w polityce międzynarodowej. W artykule „Dyplomacja surowcowa w nowej Strategii polskiej polityki zagranicznej na lata 2026–2030” autor wskazuje, że bezpieczeństwo surowcowe staje się jednym z istotnych wymiarów bezpieczeństwa państwa. 

Zbigniew Cymerman w artykule „Czy na terenie metamorficznego kompleksu sowiogórskiego powstały makroskopowe fałdy?” powraca do jednego z ważnych zagadnień dotyczących interpretacji budowy geologicznej Gór Sowich. 

W najnowszym numerze nie zabrakło również relacji z wydarzeń naukowych, edukacyjnych i popularyzatorskich. Czytelnicy mogą przeczytać o Nocy Muzeów w Muzeum Geologicznym w Warszawie oraz wystawie „Pod mongolskim niebem: cisza pustyni, bezkresne stepy, bogactwo ziemi…”

Numer przynosi również relację z 4. Spotkania Geoparkowego Państw Grupy Wyszehradzkiej (V4), które odbyło się w maju 2026 r. w Geoparku Regionu Gór Bukowych na Węgrzech, a także z 90. Zjazdu Naukowego Polskiego Towarzystwa Geologicznego, zorganizowanego w dniach 27–29 maja 2026 r. w Lublinie.

W stałej rubryce „Moje hobby” redaktor naczelny „Przeglądu Geologicznego”, prof. Stanisław Wołkowicz rozmawia z dr. hab. Wojciechem Morawskim – wybitnym kartografem i emerytowanym profesorem Państwowego Instytutu Geologicznego – Państwowego Instytutu Badawczego. Profesor Morawski opowiada o swojej wieloletniej pracy w PIG, kartografii geologicznej i podróżach, które pozwoliły mu zobaczyć wiele zjawisk i obiektów znanych geologom z podręczników – od lodowców, wulkanów i gejzerów po pustynie i wielkie formy rzeźby terenu. Drugim ważnym tematem rozmowy jest jego wieloletnia pasja – łowiectwo – oraz związki tej działalności z historią środowiska geologów PIG.

W dziale „Recenzje” Zbigniew Cymerman omawia monografię „Budowa geologiczna Polski. Tom 2: Tektonika”, przygotowaną pod redakcją naukową Pawła Aleksandrowskiego i Karola Zglinickiego. Licząca 506 stron publikacja powstała przy udziale 41 badaczy reprezentujących 15 ośrodków naukowych, w tym sześć zagranicznych. Jej autorzy przedstawiają aktualny stan wiedzy dotyczący tektoniki i ewolucji strukturalnej obszaru Polski, wykorzystując również wyniki badań geofizycznych, petrologicznych, geochemicznych i datowań izotopowych.

W numerze Czytelnicy znajdą ponadto informacje o publikacjach i wydarzeniach związanych z geologią.

Zapraszamy do lektury wszystkich artykułów zamieszczonych w najnowszym numerze „Przeglądu Geologicznego”.

Przegląd Geologiczny 2026/6 – cały numer 

grafika ilustracyjna