Z głębokim smutkiem i żalem zawiadamiamy o śmierci Pani Profesor Aleksandry Macioszczyk. Towarzysząc w Jej ostatniej drodze, mamy poczucie ogromnej straty, ale i wdzięczności za Jej dokonania. Wielu z nas znało Panią Profesor bardzo dobrze, dla wielu była nie tylko współpracownikiem, ale przyjacielem, mentorem i nauczycielem. Wszyscy darzyli Ją głębokim szacunkiem. Była Człowiekiem nieszablonowym, konstruktywnym, pełnym ciepła i życzliwości dla ludzi.
Prof. Aleksandra Macioszczyk, urodziła się 2 stycznia 1935 r w Warszawie. Tu w 1957 r. ukończyła Uniwersytet Warszawski, uzyskując tytuł magistra geologii stratygraficzno-poszukiwawczej. Stopień naukowy doktora nauk przyrodniczych uzyskała w Polskiej Akademii Nauk w 1969 r. przedstawiając rozprawę doktorską pt. „Charakterystyka tła hydrochemicznego wód podziemnych występujących w utworach miocenu Niżu Polskiego”. Tytuł doktora habilitowanego nauk przyrodniczych w zakresie hydrogeologii otrzymała na Uniwersytecie Warszawskim w 1978 roku na podstawie rozprawy pt. „Chemizm wód trzeciorzędowych i kredowych oraz jego geneza z zachodniej części niecki mazowieckiej”. W 1989 roku nadano Jej tytuł naukowy profesora.
Specjalizowała się w hydrogeologii, hydrogeochemii i ochronie jakości wód podziemnych. Doświadczenie zawodowe i naukowe zdobyła pracując kolejno na Uniwersytecie Warszawskim, Politechnice Warszawskiej i w Polskiej Akademii Nauk. Odbyła staże naukowe w ZSRR, Francji, Belgii i Rosji.
Jako pracownik Wydziału Geologii Uniwersytetu Warszawskiego pełniła wiele funkcji kierowniczych – m.in. wicedyrektora Instytutu Hydrogeologii i Geologii Inżynierskiej. Zorganizowała i kierowała jako dyrektor przez kilkanaście lat Uniwersyteckim Centrum Badań nad Środowiskiem Przyrodniczym. Ponadto z Jej inicjatywy powstał Zakład Hydrogochemii, którym kierowała przez kilka lat.
Główne zainteresowania naukowe Prof. Aleksandry Macioszczyk obejmowały zagadnienia związane z metodyką badań i interpretacją wyników badań w zakresie genezy chemizmu wód podziemnych i wpływu antropopresji na chemizm wód. Rozwijała problematykę dotyczącą tła hydrogeochemicznego i metod interpretacji anomalii oraz interpretacji wyników monitoringu wód podziemnych. Szczególną uwagę zwracała na początkowe stadia antropopresji, rejestrowane w chemizmie wód podziemnych oraz prognozowanie antropogenicznych przekształceń hydrogeochemicznych.
Była aktywną członkinią wielu gremiów – m.in. International Association of Hydrogeologists, Komisji Hydrogeologicznej Komitetu Nauk Geologicznych PAN, Polskiego Towarzystwa Geologicznego, Komisji Dokumentacji Hydrogeologicznych Ministerstwa Środowiska oraz innych gremiów naukowych.
Pani Profesor jest twórczynią nowoczesnej hydrogeochemii w Polsce, prekursorem wielu nowatorskich badań – m.in. modelowania geochemicznego. Zakres Jej zainteresowań zawodowych obejmował wiele różnorodnych zagadnień – w tym: monitoring wód podziemnych, zagrożenia jakości wód, metody wyznaczania tła i anomalii hydrochemicznych, zagadnienie zmian chemizmu wód w skali regionalnej i lokalnej.
Była doskonałym, zaangażowanym dydaktykiem. Prowadziła liczne wykłady z zakresu hydrogeologii, hydrogeochemii i ochrony wód, w tym wykłady monograficzne. Była promotorem 8 prac doktorskich i niemal 90 prac magisterskich.
Pani Profesor Aleksandra Macioszczyk jest autorką ponad 180 opracowań naukowych (ponad 100 publikowanych oryginalnych prac), w tym kilku arkuszy map hydrogeologicznych oraz pierwszego polskiego podręcznika hydrogeochemii, jak również redaktorem wielu opracowań hydrogeologicznych i hydrogeochemicznych.
Pani Profesor, przekazując swoim uczniom całą swoją wiedzę, zarażała ich chęcią do pracy i rozwoju. Umiała pokazać radość z pracy badawczej i ogromny optymizm.
Oddajmy Jej samej głos:
„Geologia była jedną z dziedzin wiedzy którą się szczególnie interesowałam jeszcze w szkole średniej. Fascynowały mnie różne rodzaje skał i minerałów znajdowane w narzutniakach czy też oglądane w Muzeum Ziemi, interesowały wyjątkowe zjawiska geologiczne: wulkany i lodowce, wyrzeźbione przez wiatr i wodę skały. Podziwiałam zaklęte w skałach w formie skamieniałości ślady zwierząt i roślin z dawnych epok. Wyobrażałam sobie dalekie podróże podczas których poznam te niezwykłe zjawiska przyrody nieożywionej. Wybrałam więc studia geologiczne, pomimo protestu rodziców, którzy uważali, że to kierunek nie dla kobiety. Studia były bardzo interesujące, obejmujące szeroki wachlarz nauk przyrodniczych. Ciekawe były też zajęcia terenowe sprzyjające nawiązaniu wielu przyjaźni zachowanych do dziś. Na studiach dowiedziałam się, że w Polsce pełno jest niezwykłych obiektów geologicznych. Przecież niedawno (w skali czasu geologicznego) wulkany dymiły pod Krakowem i w Sudetach, a zupełnie świeże, pochodzące z ostatniego miliona lat są też ślady lodowców w Tatrach i Sudetach. Natomiast powszechnie występujące na Niżu Polskim gliny zwałowe pozostawił lądolód, który spłynął do nas ze Skandynawii, skąd przyniósł szereg interesujących skał. Dowiedziałam się tez, że w Górach Świętokrzyskich i Sudetach występują skamieniałe rafy koralowe, a więc były tam kiedyś gorące morza. Polska, która początkowo wydawała się mało atrakcyjna, okazała się pełna niespodzianek geologicznych. Na studiach poznałam też „praktyczne oblicze” geologii. A więc uczyłam się o złożach różnego rodzaju – i nie tylko cennych kruszcach i złożach diamentów, ale o węglu i skałach budowlanych oraz o wodach podziemnych. Właśnie woda krążąca w skałach i rzeźbiąca je, a równocześnie będąca jednym z najwartościowszych i najpospolitszych naturalnych surowców najbardziej mnie zainteresowała”.
Życie i działalność Pani Profesor Aleksandry Macioszczyk jest źródłem trwałej inspiracji dla kolejnych pokoleń.
Rodzinie i Bliskim wyrazy głębokiego współczucia składają: Dyrekcja, Rada Naukowa i Pracownicy Państwowego Instytutu Geologicznego - PIB.
