pdf Komunikat o bieżącej sytuacji hydrogeologicznej w okresie od 01.01.2020 do 31.01.2020

W 2019 -

Komunikat o bieżącej sytuacji hydrogeologicznej w okresie od 01.01.2020 do 31.01.2020

Niniejszy komunikat o bieżącej sytuacji hydrogeologicznej przedstawia charakterystykę systemów wód podziemnych na obszarze kraju w okresie od 1 do 31 stycznia 2020 r., opracowaną na podstawie interpretacji wyników obserwacji prowadzonych w ramach funkcjonowania sieci obserwacyjno-badawczej wód podziemnych PIG-PIB.

 

W styczniu 2020 r. na przeważającej części obszaru kraju nastąpił wzrost średniego poziomu wód podziemnych w odniesieniu do stanu z grudnia 2019 r.

 

Poziom wód podziemnych

W przypadku systemu wód podziemnych o zwierciadle swobodnym w omawianym okresie w większości wytypowanych do analizy punktów obserwacyjnych nastąpił wzrost średniego miesięcznego poziomu wód podziemnych w stosunku do stanu z poprzedniego miesiąca. Wzrost poziomu wód odnotowany został głównie na zachodzie, w centrum oraz na południu i na południowym wschodzie kraju i dotyczył około 58% punktów obserwacyjnych tj. o około 17% więcej niż grudniu 2019 r.

 

W obrębie systemu wód podziemnych o zwierciadle napiętym w omawianym okresie, w większości analizowanych punktów obserwacyjnych ujmujących wody podziemne o zwierciadle napiętym (ponad 57% punktów obserwacyjnych) odnotowano wyższe, w stosunku do stanu z poprzedniego miesiąca położenie ustabilizowanego zwierciadła wody. Punktów takich było o około 9% więcej niż w grudniu ub.r. Niższy poziom ustabilizowanego zwierciadła wody w odniesieniu do poprzedniego miesiąca zarejestrowano w tym czasie w około 35% analizowanych punktów, tj. o około 8% mniej niż przed miesiącem. Obniżenia średniego ustabilizowanego zwierciadła wody najliczniej odnotowywane były w północnej i centralnej części kraju, zwłaszcza na obszarze województw: warmińsko-mazurskiego, kujawsko-pomorskiego i łódzkiego. W przypadku około 8% punktów obserwacyjnych średnia głębokość położenia ustabilizowanego zwierciadła wody nie uległa zmianie w stosunku do stanu z poprzedniego okresu obserwacji

 

W przypadku głęboko położonych poziomów wodonośnych, to jest takich, w których strop warstwy wodonośnej znajduje się na głębokości większej niż 120 m, w większości spośród tych punktów obserwacyjnych nastąpiło obniżenie średniego ustabilizowanego położenia zwierciadła wody względem stanu z grudnia ub.r., przy czym liczba punktów obserwacyjnych, w których odnotowano takie zjawisko wzrastała w kolejnych miesiącach pierwszego kwartału hydrologicznego od około 26% w listopadzie ub.r. do ponad 57% w styczniu br. Wyższy poziom ustabilizowanego zwierciadła wody w porównaniu z poprzednio analizowanym okresem odnotowano w styczniu w ponad 36% punktów obserwacyjnych, czyli o 17% mniej niż w grudniu ub.r. W przypadku 3 punktów obserwacyjnych (ponad 6%) średni poziom ustabilizowanego zwierciadła wody nie uległ zmianie w odniesieniu do stanu z poprzedniego miesiąca

 

W styczniu br. zmniejszenie średnich miesięcznych wydajności w stosunku do wydajności obserwowanych w poprzednim miesiącu nastąpiło w czterech spośród trzynastu monitorowanych źródeł. Były to źródła znajdujące się w miejscowościach Kowary i Szczytna w województwie dolnośląskim, Rudziczka w województwie opolskim oraz Sanok w województwie podkarpackim. W przypadku ośmiu źródeł odnotowano w tym czasie zwiększenie ich wydajności. Sytuacja taka wystąpiła w przypadku źródeł znajdujących się w miejscowościach: Dębno, Falsztyn i Wierchomla Wielka (woj. małopolskie), Kowalowa i Różanka (woj. dolnośląskie), Ustroń i Kamesznica (woj. śląskie) oraz Dwerniczek (woj. podkarpackie). W przypadku źródła w miejscowości Babica w województwie małopolskim jego średnia miesięczna wydajność w styczniu br. nie zmieniła się w odniesieniu do średniej wydajności z grudnia ub.r.

 

 
Punkty monitoringu wód podziemnych

 

 Ryc. 1 Mapa zmian położenia zwierciadła wody podziemnej i wydajności źródeł w wybranych reprezentatywnych punktach monitoringu wód podziemnych w okresie 1.01 do 31.01.2020 r.

 

Poziom rezerw zasobów wód podziemnych

W styczniu br. wielkość rezerw zasobów zmiennych wód podziemnych w poziomach wodonośnych o zwierciadle swobodnym utrzymywała się na poziomie bezpiecznym dla zaopatrzenia ludności w wodę. W większości analizowanych punktów obserwacyjnych (około 83% analizowanych studni i źródeł) stan rezerw zasobów zmiennych przekraczał 20% w odniesieniu do najniższego rocznego położenia zwierciadła wód podziemnych z okresu wielolecia (NNG). Brak rezerw zasobów zmiennych wód podziemnych w odniesieniu do stanu NNG odnotowano w rejonie miejscowości: Szczytna (woj. dolnośląskie), Rogóźno (woj. kujawsko-pomorskie), Łabunie (woj. lubelskie), Kamion i Płock (woj. mazowieckie), Łącznik i Karłowiczki (woj. opolskie), Aleksandria i Koniecpol (woj. śląskie) oraz Kośmidry (woj. warmińsko-mazurskie).

 
komunikat 2a 2020 ryc2

  Ryc. 2 Mapa wybranych punktów reprezentatywnych sieci monitoringu wód podziemnych prezentująca poziom rezerw zasobów wód podziemnych w okresie od 1.01 do 31.01.2020 r.

 

 Występowanie zagrożeń dla wód podziemnych

W styczniu br. na znacznym obszarze kraju nadal utrzymywał się stan zagrożenia hydrogeologicznego wynikający z niskiego stanu wód podziemnych. Średni miesięczny poziom wód podziemnych poniżej granicy stanu niskiego ostrzegawczego odnotowany został w 24% analizowanych punktów obserwacyjnych. W niemal połowie spośród tych punktów obserwacyjnych doszło do pogłębienia niżówki w odniesieniu do stanu z grudnia ub.r. Obecnie niżówka hydrogeologiczna utrzymuje się w:

- północno-wschodniej, wschodniej i południowo-zachodniej części województwa wielkopolskiego,

- południowej, południowo-zachodniej i północnej części województwa kujawsko-pomorskiego,

- południowo-wschodniej i centralnej części województwa pomorskiego,

- centralnej i wschodniej części województwa dolnośląskiego,

- zachodniej i północnej części województwa śląskiego,

- zachodniej, południowej i wschodniej części województwa opolskiego,

- północnej i zachodniej części województwa mazowieckiego

- znacznej części (głównie w centrum, na wschodzie i na południu) województwa lubelskiego.

 

Lokalne obniżenia poziomu wód podziemnych poniżej stanu niskiego ostrzegawczego zdarzały się w grudniu również w pozostałych regionach kraju.

 
komunikat

 Ryc. 3. Mapa wybranych reprezentatywnych punktów monitoringu wód podziemnych przedstawiająca wskaźnik zagrożenia niżówką hydrogeologiczną w okresie od 1.01 do 31.01.2020 r. (porównanie z okresem 1.12 do 31.12.2019 r.)