Jednolity system informacji o terenach zdegradowanych

Zespół został powołany Zarządzeniem Ministra Środowiska z dnia 5 października 2016 r., a w jego składzie jest dr Wojciech Wołkowicz, przedstawiciel Państwowego Instytutu Geologicznego-PIB. Pierwsze spotkanie odbyło się w grudniu 2016 r. w siedzibie Ministerstwa Środowiska.

Jakie tereny uważa się za zdegradowane? Są to tereny, na których występuje zanieczyszczenie powierzchni ziemi, miejsca nagromadzenia odpadów, które stwarzają zagrożenie dla zdrowia lub życia ludzi oraz takie, na których występują niekorzystne zmiany naturalnego ukształtowania powierzchni ziemi.

Według danych Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) powierzchnia gruntów zdewastowanych i zdegradowanych wymagających rekultywacji wynosiła w 2015 roku 63,374 tys. hektarów. Stanowiło to 0,2% powierzchni Polski. Dla porównania, powierzchnia Warszawy wynosi 45,9 tys. ha. Można jednak przypuszczać, że dane GUS nie są pełne.

Do zadań Zespołu do spraw terenów zdegradowanych należy przedstawienie rozwiązań, dzięki którym wykonana zostanie inwentaryzacja terenów zdegradowanych. Kolejnym krokiem będzie powstanie jednolitego systemu informacji na temat terenów zdegradowanych w całym kraju. Zespół zaproponuje też najlepsze dostępne techniki i technologie (BAT) dla remediacji, rekultywacji, rewitalizacji oraz usuwania i zagospodarowania odpadów niebezpiecznych oraz wydobywczych.

Państwowy Instytut Geologiczny od wielu lat zajmuje się przywracaniem wartości terenom zdegradowanym. Nasza działalność na tym polu była wielokrotnie nagradzana – tylko w 2016 roku Instytut otrzymał „Zielony Laur”, przyznany przez Polską Izbę Gospodarczą „Ekorozwój” za koncepcję rekultywacji składowiska odpadów „Górka” w Trzebini, w którym zgromadzono ponad 600000 m3 silnie żrącej cieczy. PIG-PIB wykonał także opracowanie „Zasady dokumentowania warunków geologiczno-inżynierskich dla potrzeb rekultywacji terenów zdegradowanych”.

Informacja geologiczna, którą dysponuje Instytut,  umożliwia przywrócenie wartości terenom zdegradowanym. Posiadamy narzędzia do projektowania prac rewitalizacyjnych: metody badawcze, wyniki analiz i dane geochemiczne, geologiczno -  inżynierskie i hydrogeologiczne. Największym naszym atutem są jednak eksperci, czego dowodzi powołanie w skład ministerialnego zespołu jednego z nich.

Anita Starzycka, Maja Kowalska

zdjęcie: W. Rączkowski