Ocena i prognozowanie sytuacji hydrogeologicznej

Przygotowujemy i przekazujemy organom administracji państwowej, samorządowej, wodnej oraz ośrodkom zarządzania kryzysowego komunikaty o bieżącej sytuacji hydrogeologicznej na terenie kraju oraz prognozy jej rozwoju.

Wydaje również ostrzeżenia przed niebezpiecznymi zjawiskami zachodzącymi w strefach zasilania lub poboru wód podziemnych.

Komunikaty i prognozy hydrogeologiczne PSG

Komunikaty i prognozy hydrogeologiczne PSG opracowywane są na podstawie analiz danych pochodzących z sieci obserwacyjno- badawczej wód podziemnych PIG-PIB, danych uzyskiwanych w trakcie realizacji procedur dotyczących corocznej aktualizacji zasobów perspektywicznych i eksploatacyjnych ujęć wody podziemnej, poboru rejestrowanego, Kwartalnych Biuletynów Informacyjnych Wód Podziemnych PSH (od 1.01.2024 r. Kwartalnych Biuletynów Informacyjnych Wód Podziemnych PSG) oraz Biuletynów państwowej służby hydrologiczno-meteorologicznej IMGW.

Opracowywane w cyklu kwartalnym (w okresie normalnego stanu hydrogeologicznego) komunikaty przedstawiają charakterystykę funkcjonowania poszczególnych systemów wód podziemnych zawierającą informacje na temat:

  • zmian położenia zwierciadła wody podziemnej oraz wydajności źródeł,
  • zmian wielkości zasobów wód podziemnych - określonych za pomocą wskaźnika zmian retencji (Rz), tj. poziomu rezerw odniesionych do najniższego zaobserwowanego w wieloleciu położenia zwierciadła wody lub najniższej wydajności źródeł,
  • występowania zagrożeń dla wód podziemnych należących do systemu wodonośnego o zwierciadle swobodnym i stref drenażu wód podziemnych źródłami określonych za pomocą wskaźnika zagrożenia niżówką hydrogeologiczną (kn).

Przykład map zamieszczanych w Komunikatach PSH

Przykład map zmian położenia zwierciadła wody podziemnej oraz wydajności źródeł, zmian wielkości zasobów wód podziemnych i występowania zagrożeń dla wód podziemnych należących do systemu wodonośnego o zwierciadle swobodnym i stref drenażu wód podziemnych źródłami

Wymieniony wyżej zakres analiz jest także uwzględniany w wykonywanych równocześnie z komunikatami prognozach rozwoju sytuacji hydrogeologicznej. Prognozy te dotyczą wód podziemnych pierwszego, nieizolowanego od powierzchni terenu poziomu wodonośnego o zwierciadle swobodnym, zasilanego bezpośrednio poprzez infiltrację opadów atmosferycznych i zazwyczaj silnie reagującego na zmiany warunków meteorologicznych i hydrologicznych oraz na antropopresję.

Prognozy hydrogeologiczne PSG obejmują analizę w zakresie położenia zwierciadła wód podziemnych, stanu rezerw zasobów zmiennych wód podziemnych oraz zagrożenia hydrogeologicznego.

Rycina przedstawiająca trzy zagadnienia opracowywania prognozy hydrogeologicznej

Trzy zagadnienia ujęte w prognozach hydrogeologicznych

 

Prognozy zmian położenia zwierciadła wód podziemnych

Prognozy zmian położenia zwierciadła wód podziemnych opracowywane są według dwóch scenariuszy uwzględniających wielkość zasilania płytkich wód podziemnych:

A) korzystnego dla gospodarki wodnej (suma opadów atmosferycznych będzie wyższa od średniej wieloletniej i temperatury powietrza będą sprzyjały infiltracji wód opadowych do warstwy wodonośnej),

B) niekorzystnego dla gospodarki wodnej (suma opadów atmosferycznych będzie niższa od średniej wieloletniej i/lub temperatury powietrza nie będą sprzyjały infiltracji wód opadowych do warstwy wodonośnej).

 

Przykład wykresu na którym przedstawiona jest prognoza zmian położenia zwierciadła wód podziemnych - scenariusz A

Przykład wykresu na którym przedstawiona jest prognoza zmian położenia zwierciadła wód podziemnych - scenariusz B

Przykład prognozy położenia zwierciadła płytkich wód podziemnych w jednym z punktów sieci obserwacyjno-badawczej  PIG-PIB dla dwóch scenariuszy (A i B – opis w teście)

Prognozy zmian wielkości zasobów zmiennych wód podziemnych i prognozy zagrożenia dla wód podziemnych

Prognozy zmian wielkości zasobów zmiennych wód podziemnych i prognozy zagrożenia dla wód podziemnych opracowywane są wyłącznie dla scenariusza niekorzystnego dla gospodarki wodnej (B). Na podstawie prognozowanych stanów wód podziemnych obliczany jest wskaźnik zmian retencji (Rz).

 

Rycina przedstawiająca system ostrzegania uwzględniany podczas opracowywania prognozy hydrogeologicznej.

Tryb wydawania prognoz i komunikatów PSG w zależności od oceny sytuacji hydrogeologicznej

 

Na podstawie analiz bieżącej sytuacji hydrogeologicznej, w razie potrzeby, wydawane są ostrzeżenia PSG zawierające informacje o tym, które obszary w kraju są w stanie zagrożenia hydrogeologicznego. Najczęstszym powodem wprowadzenia lub utrzymywania stanu zagrożenia hydrogeologicznego w naszym kraju jest występowanie lub prognozowanie zjawiska niżówki hydrogeologicznej.  

Link do Ostrzeżenia hydrogeologicznego 

 

POLECANE ARTYKUŁY

Aktualna sytuacja hydrogeologicznej w Polsce

Czy susza może spowodować niedostatek wody w Polsce?

 

Informacja o sytuacji hydrologicznej kraju