2025
Informacje ogólne i występowanie
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia) (mapa).
W gospodarce światowej obserwuje się znaczne zwiększenie zapotrzebowania na siarkę rodzimą, co przy niewielkim wzroście produkcji skutkuje stopniową zwyżką cen surowca. Wydobycie kopalnej siarki rodzimej jest kosztowne, dlatego jest ona zastępowana tanio pozyskiwaną siarką odzyskiwaną z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce mamy udokumentowane obecnie cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk siarki prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko – Mostno – Buszewo), Cychry oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30%, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone było w ostatnich latach tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. W 2017 r. została udzielona koncesja eksploatacyjna oraz zatwierdzony projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1, wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W 2019 r. rozpoczęto eksploatację złoża Basznia-1. W 2025 roku, w związku z zatwierdzeniem dodatku nr 2 do projektu zagospodarowania złoża Osiek, zasoby przemysłowe tego złoża zwiększyły się o 4,08 mln t (46,22%) pomimo prowadzonej eksploatacji. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach także ze złóż wulkanicznych. Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska, jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu, ale ma on niewielkie znaczenie.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w próbce konturującej złoże 10%, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10%, zasobność złoża co najmniej 75 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Zasoby i wydobycie
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej w roku 2025 wynoszą 504,06 mln t, a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,25 mln t (248,68 tys. t). Wydobycie siarki rodzimej w dotychczas eksploatowanej kopalni Osiek nieco wzrosło w stosunku do roku 2024 i wyniosło 404,04 tys. t w roku 2025. Wydobycie z drugiego zagospodarowanego złoża - Basznia-1 - podobnie jak w latach poprzednich było niewielkie i w 2025 r. wyniosło ok. 41,5 tys. t. Łączne wydobycie siarki rodzimej w roku 2025 wyniosło 445,55 tys. t.
Natomiast w wyniku odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej łącznie uzyskano 24,55 tys. t siarki, z czego 23,98 tys. t ze złoża BMB (Barnówko – Mostno – Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2025.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Zasoby prognostyczne siarki rodzimej szacowane są obecnie na 82 mln t, a hipotetyczne na 231 mln t*.
Opracował: Robert Bońda
* Gąsiewicz A., 2020 – „Siarka, siarka rodzima (native sulphur)”. W: „Bilans perspektywicznych zasobów kopalin Polski wg stanu na 31.12.2018 r.” (red. Szamałek K., Szuflicki M., Mizerski W.): 213-217. PIG-PIB, Warszawa.
2024
Informacje ogólne i występowanie
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
W gospodarce światowej utrzymuje się tendencja spadkowa wydobycia siarki rodzimej. Wydobycie kopalnej siarki rodzimej jest kosztowne, dlatego jest ona zastępowana tanio pozyskiwaną siarką odzyskiwaną z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce mamy obecnie udokumentowane cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk siarki prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko – Mostno – Buszewo), Cychry oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone było do 2018 r. tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. W 2017 r. została udzielona koncesja eksploatacyjna oraz zatwierdzony projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1, wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W 2019 r. rozpoczęto eksploatację złoża Basznia-1. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach także ze złóż wulkanicznych. Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska, jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu, ale ma on niewielkie znaczenie.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w próbce konturującej złoże 10%, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10%, zasobność złoża co najmniej 75 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Zasoby i wydobycie
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej w roku 2024 wyniosły 499,55 mln t, a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,27 mln t (273,23 tys. t). Wydobycie siarki rodzimej w dotychczas eksploatowanej kopalni Osiek sukcesywnie spada w stosunku do lat poprzednich, w roku 2024 było niższe niż w kilku ostatnich latach i wyniosło 293,42 tys. t. Wydobycie z drugiego zagospodarowanego złoża Basznia-1 podobnie jak w latach poprzednich było niewielkie i w 2024 r. wyniosło ok. 40,65 tys. t. Łączne wydobycie siarki rodzimej w roku 2024 wyniosło 334,07 tys. t.
Natomiast w wyniku odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej uzyskano 21,67 tys. t siarki, z czego 21,25 tys. t ze złoża BMB (Barnówko – Mostno – Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2024.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Zasoby prognostyczne siarki rodzimej szacowane są obecnie na 82 mln t, a hipotetyczne na 231 mln t*.
Opracował: Robert Bońda
* Gąsiewicz A., 2020 – „Siarka, siarka rodzima (native sulphur)”. W: „Bilans perspektywicznych zasobów kopalin Polski wg stanu na 31.12.2018 r.” (red. Szamałek K., Szuflicki M., Mizerski W.): 213-217. PIG-PIB, Warszawa.
2023
Informacje ogólne i występowanie
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
Wydobycie kopalnej siarki rodzimej jest kosztowne, dlatego jest ona zastępowana tanio pozyskiwaną siarką odzyskiwaną z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce mamy udokumentowane obecnie cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk siarki prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko - Mostno - Buszewo), Cychry oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone było w ostatnich latach tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. W 2017 r. została udzielona koncesja eksploatacyjna oraz zatwierdzony projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1, wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W 2019 r. rozpoczęto eksploatację złoża Basznia-1. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach także ze złóż wulkanicznych. Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska, jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu, ale ma on niewielkie znaczenie.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w próbce konturującej złoże 10%, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10%, zasobność złoża co najmniej 75 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Zasoby i wydobycie
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej w roku 2023 wyniosły 499,95 mln t, a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,29 mln t (294,89 tys. t). Wydobycie siarki rodzimej w dotychczas eksploatowanej kopalni Osiek sukcesywnie spada w stosunku do lat poprzednich, natomiast w roku 2023 było zbliżone do wydobycia w kilku ostatnich latach i wyniosło 431,82 tys. t. Wydobycie z drugiego zagospodarowanego złoża Basznia-1 było niewielkie i w 2023 r. wyniosło ok. 40,20 tys. t. Łączne wydobycie siarki rodzimej w roku 2023 wyniosło 472,02 tys. t. Natomiast w wyniku odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej uzyskano 22,73 tys. t siarki, z czego 22,32 tys. t ze złoża BMB (Barnówko - Mostno - Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2023.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Zasoby prognostyczne siarki rodzimej szacowane są obecnie na 82 mln t, a hipotetyczne na 231 mln t*.
Opracował: Robert Bońda
* Gąsiewicz A., 2020 – „Siarka, siarka rodzima (native sulphur)”. W: „Bilans perspektywicznych zasobów kopalin Polski wg stanu na 31.12.2018 r.” (red. Szamałek K., Szuflicki M., Mizerski W.): 213-217. PIG-PIB, Warszawa.
2022
Informacje ogólne i występowanie
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
Od kilku lat w gospodarce światowej obserwuje się radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej. Wydobycie kopalnej siarki rodzimej jest kosztowne, dlatego jest ona zastępowana tanio pozyskiwaną siarką odzyskiwaną z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk siarki prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry oraz okresowo ze złoża Górzyca. W 2021 roku zakończono eksploatację złoża Zielin, więc w 2022 r. nie było już odzysku siarki.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone było w ostatnich latach tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. W 2017 r. została udzielona koncesja eksploatacyjna oraz zatwierdzony projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1, wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W 2019 r. rozpoczęto eksploatację złoża Basznia-1. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach także ze złóż wulkanicznych. Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska, jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu, ale ma on niewielkie znaczenie.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w próbce konturującej złoże 10%, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10%, zasobność złoża co najmniej 75 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Zasoby i wydobycie
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej w roku 2022 wyniosły 500,13 mln t (zasoby poza filarami ochronnymi), a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,32 mln t (318,42 tys. t). Wzrost zasobów siarki rodzimej w stosunku do roku poprzedniego o ok. 1,5 mln t spowodowany jest sporządzeniem dodatku nr 1 do projektu zagospodarowania złoża siarki Osiek, w którym przeklasyfikowano część zasobów nieprzemysłowych w filarze ochronnym Wisły do zasobów przemysłowych. Wydobycie siarki rodzimej w dotychczas eksploatowanej kopalni Osiek sukcesywnie spadało do 2020 r., natomiast w roku 2022 było zbliżone do poziomu z 2021 r. i wyniosło 446,02 tys. t. Wydobycie z niedawno udokumentowanego złoża Basznia-1 było niewielkie i w 2022 r. wyniosło ok. 30,88 tys. t. Łączne wydobycie siarki rodzimej w roku 2022 wyniosło 476,90 tys. t. Natomiast w wyniku odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej uzyskano 22,67 tys. t siarki, z czego 22,13 tys. t ze złoża BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2022.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Zasoby prognostyczne siarki rodzimej szacowane są obecnie na 82 mln t, a hipotetyczne na 231 mln t*.
Opracował: Robert Bońda
* Gąsiewicz A., 2020 – „Siarka, siarka rodzima (native sulphur)”. W: „Bilans perspektywicznych zasobów kopalin Polski wg stanu na 31.12.2018 r.” (red. Szamałek K., Szuflicki M., Mizerski W.): 213-217. PIG-PIB, Warszawa.
2021
Informacje ogólne i występowanie
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
W gospodarce światowej utrzymuje się tendencja spadkowa wydobycia siarki rodzimej. Wydobycie kopalnej siarki rodzimej jest kosztowne, dlatego jest ona zastępowana tanio pozyskiwaną siarką odzyskiwaną z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk siarki prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone było w ostatnich latach tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. W 2017 r. została udzielona koncesja eksploatacyjna oraz zatwierdzony projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1, wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W 2019 r. rozpoczęto eksploatację złoża Basznia-1. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach także ze złóż wulkanicznych. Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska, jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi i srebra oraz cynku i ołowiu, ale ma on niewielkie znaczenie.
Zasoby i wydobycie
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
W 2021 r. udokumentowane zasoby siarki rodzimej wyniosły 498,56 mln t, a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,34 mln t (341,10 tys. t). Niewielki wzrost zasobów siarki rodzimej w stosunku do poprzedniego roku zanotowano w złożu Osiek (ok. 4,8 mln t). Spowodowane było to korektą wprowadzoną w operacie ewidencyjnym zasobów złoża za rok 2021. Wydobycie siarki rodzimej w dotychczas eksploatowanej kopalni Osiek sukcesywnie spadało w ostatnich latach, natomiast w 2021 r. nieco wzrosło i wyniosło 444,61 tys. t. Eksploatacja niedawno udokumentowanego złoża Basznia-1 była niewielka i wyniosła 4,49 tys. t. Łączne wydobycie siarki rodzimej w 2021 r. wyniosło 449,10 tys. t. Natomiast w wyniku odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej uzyskano 24,24 tys. t siarki, z czego 23,32 tys. t ze złoża BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2021.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Zasoby prognostyczne siarki rodzimej szacowane są obecnie na 82 mln t, a hipotetyczne na 231 mln t*.
Opracował: Robert Bońda
* Gąsiewicz A., 2020 – „Siarka, siarka rodzima (native sulphur)”. W: „Bilans perspektywicznych zasobów kopalin Polski wg stanu na 31.12.2018 r.” (red. Szamałek K., Szuflicki M., Mizerski W.): 213-217. PIG-PIB, Warszawa.
2020
Informacje ogólne i występowanie
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej. Wydobycie kopalnej siarki rodzimej jest kosztowne, dlatego jest ona zastępowana tanio pozyskiwaną siarką odzyskiwaną z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone było w ostatnich latach tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. W roku 2017 została udzielona koncesja eksploatacyjna oraz zatwierdzony projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1, wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W roku 2019 rozpoczęto eksploatację przedmiotowego złoża. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach także ze złóż wulkanicznych. Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska, jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu, ale ma on niewielkie znaczenie.
Zasoby i wydobycie
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej w roku 2020 wyniosły 494,08 mln t, a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,37 mln t (365,34 tys. t). Wydobycie siarki rodzimej w dotychczas eksploatowanej kopalni Osiek sukcesywnie spada w stosunku do lat poprzednich i wyniosło 417,5 tys. t w 2020 r. Wydobycie ze złoża Basznia-1 było niewielkie i w 2020 r. wyniosło 4,9 tys. t. Łączne wydobycie siarki rodzimej w roku 2020 wyniosło 422,38 tys. t. Natomiast w wyniku odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej uzyskano 24,74 tys. t siarki, z czego 23,6 tys. t ze złoża BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2020.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Zasoby prognostyczne siarki rodzimej szacowane są obecnie na 82 mln t, a hipotetyczne na 231 mln t*.
Opracował: Robert Bońda
* Gąsiewicz A., 2020 – „Siarka, siarka rodzima (native sulphur)”. W: „ Bilans perspektywicznych zasobów kopalin Polski wg stanu na 31.12.2018 r.” (red. Szamałek K., Szuflicki M., Mizerski W.): 213-217. PIG-PIB, Warszawa.
2019
Informacje ogólne i występowanie
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej. Wydobycie kopalnej siarki rodzimej jest kosztowne, dlatego jest ona zastępowana tanio pozyskiwaną siarką odzyskiwaną z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone było w ostatnich latach tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. W roku 2017 została udzielona koncesja eksploatacyjna oraz zatwierdzony projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1, wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W roku 2019 rozpoczęto eksploatację przedmiotowego złoża. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach także ze złóż wulkanicznych. Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska, jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu, ale ma on niewielkie znaczenie.
Zasoby i wydobycie
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej w roku 2019 wynosiły 494,29 mln t, a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,39 mln t (390,08 tys. t). Wydobycie siarki rodzimej w dotychczas eksploatowanej kopalni Osiek spadło w stosunku do roku 2018 i wyniosło 555,5 tys. t. W roku 2019 rozpoczęto eksploatację ze złoża Basznia-1, jednak wydobycie było niewielkie i wyniosło ok. 13 tys. t. Łączne wydobycie siarki rodzimej w roku 2019 wyniosło 568,24 tys. t. Natomiast w wyniku odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej uzyskano ok. 25 tys. t siarki, z czego ponad 23,5 tys. t ze złoża BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2019.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Zasoby prognostyczne siarki rodzimej szacowane są obecnie na 82 mln t, a hipotetyczne na 231 mln t*.
Opracował: Robert Bońda
* Gąsiewicz A., 2020 – „Siarka, siarka rodzima (native sulphur)”. W: „ Bilans perspektywicznych zasobów kopalin Polski wg stanu na 31.12.2018 r.” (red. Szamałek K., Szuflicki M., Mizerski W.): 213-217. PIG-PIB, Warszawa.
2018
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej zdecydowany spadek wydobycia siarki rodzimej, który związany jest z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30%, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone jest obecnie tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie czynna duża kopalnia siarki rodzimej. W roku 2017 została wydana koncesja eksploatacyjna oraz opracowany projekt zagospodarowania dla złoża Basznia-1 wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia, co zwiększyło zasoby przemysłowe siarki rodzimej o ok. 6 mln t. W roku 2018 nie rozpoczęto jeszcze eksploatacji tego złoża. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych, siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach ze złóż wulkanicznych.
Innym źródłem siarki, głównie ze względu na ochronę środowiska jest odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ale ma on niewielkie znaczenie.
Stosowany głównie ze względów ochrony środowiska odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki rodzimej oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1, natomiast siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej w tabeli 2.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w próbce konturującej złoże – 10%, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej – 10%, zasobność złoża – co najmniej 75 m%, maksymalna głębokość spągu złoża – 400 m.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej w roku 2018 wynoszą 502,51 mln t, a siarki ze złóż gazu ziemnego i ropy naftowej – 0,42 mln t (415,38 tys. t). Wydobycie siarki rodzimej z jedynej czynnej kopalni Osiek wyniosło w tym roku 617 tys. t. Natomiast, z odsiarczania złóż gazu ziemnego i ropy naftowej uzyskano ok. 23 tys. t siarki, z czego ponad 22 tys. t ze złoża BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2018.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabelach 3 oraz 4.
Opracował: Robert Bońda
2017
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia; mapa).
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej zdecydowany spadek wydobycia siarki rodzimej, który związany jest z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano 4 złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30%, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone jest obecnie tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie duża kopalnia siarki rodzimej. W 2017 r. została wydana koncesja eksploatacyjna oraz powstał projekt zagospodarowania złoża Basznia-1 wydzielonego z zaniechanego kilka lat wcześniej złoża Basznia. Dlatego w tym roku zasoby przemysłowe siarki rodzimej zwiększyły się o ok. 6 mln t. Oprócz wydobycia ze złóż podziemnych siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach ze złóż wulkanicznych.
Stosowany głównie ze względów ochrony środowiska odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w próbce konturującej złoże – 10%, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej – 10%, zasobność złoża – co najmniej 75 m%, maksymalna głębokość spągu złoża – 400 m.
Udokumentowane zasoby siarki w 2017 r. wyniosły 503,85 mln t. Wydobycie siarki w tym roku wyniosło 686 tys. t. Z tej ilości 663 tys. t wydobyto z jedynej czynnej kopalni (Osiek), a 23 tys. t uzyskano z odsiarczania gazu ziemnego.
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2017.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabeli 2.
Opracował: Robert Bońda
2016
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia) (mapa).
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej, który związany jest z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak większa jej część powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30%, maksymalnie może dochodzić do 70%. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone jest obecnie tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie duża kopalnia siarki rodzimej. Oprócz niej siarka rodzima jest pozyskiwana na świecie w niewielkiej ilości ze złóż wulkanicznych.
Stosowany głównie ze względów ochrony środowiska, odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w próbce konturującej złoże – 10%, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej – 10%, zasobność złoża – co najmniej 75 m%, maksymalna głębokość spągu złoża – 400 m.
Udokumentowane zasoby siarki w 2016 r. wyniosły 504,6 mln t. Wydobycie siarki w tym roku wyniosło 645 tys. t. Z tej ilości 620,5 tys. t wydobyto z jedynej czynnej kopalni (Osiek), a 24,5 tys. t uzyskano z odsiarczania gazu ziemnego.
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2016.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabeli 2.
Opracował: Robert Bońda
2015
Złoża siarki rodzimej w Polsce występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego, w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia) (mapa).
Od ponad dwudziestu lat w gospodarce światowej znacznie spada wydobycie siarki rodzimej, co jest związane z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk tej kopaliny jest prowadzony na złożach: BMB (Barnówko–Mostno–Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo na złożu Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak większa jej część powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
W zapadlisku przedkarpackim złoża siarki rodzimej występują w utworach chemicznych tortonu, głównie w wapieniach pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi średnio 25-30%, maksymalnie może dochodzić do 70%. Obecnie kopalinę tę wydobywa się tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie duża kopalnia siarki rodzimej. Oprócz niej siarka rodzima jest pozyskiwana na świecie w niewielkiej ilości ze złóż wulkanicznych.
Odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz rud cynku i ołowiu, stosowany głównie ze względu ochrony środowiska, ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1.
Udokumentowane zasoby siarki wynoszą 505 mln t. W 2015 r. wydobycie siarki w Polsce wyniosło 651,42 tys. t (w tym 23,82 tys. t z odsiarczania gazu ziemnego).
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2015.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabeli 2.
Opracował: Robert Bońda
2014
Złoża siarki rodzimej występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia).
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej, który związany jest z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi, średnio, 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70 %. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone jest obecnie tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie duża kopalnia siarki rodzimej. Oprócz niej siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach ze złóż wulkanicznych.
Stosowany głównie ze względów ochrony środowiska, odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w rudzie 10 %, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10 %, zasobność złoża co najmniej 150 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Udokumentowane zasoby siarki wynoszą 507 mln t. Wydobycie siarki w 2014 r. wyniosło 629,62 tys. t. Z tej ilości 24,2 tys. t uzyskano z odsiarczania gazu ziemnego.
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2014.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabeli 2.
Opracował: Robert Bońda
2013
Złoża siarki rodzimej występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia).
Złoża siarki przedstawiono na mapie.
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej, który związany jest z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB (Barnówko-Mostno-Buszewo), Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi, średnio, 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70 %. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone jest obecnie tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie duża kopalnia siarki rodzimej. Oprócz niej siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach ze złóż wulkanicznych.
Stosowany głównie ze względów ochrony środowiska, odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w rudzie 10 %, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10 %, zasobność złoża co najmniej 150 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej wynoszą 510 mln t. Wydobycie siarki w 2013 r. wyniosło 550,59 tys. t. Z tej ilości 24,3 tys. t uzyskano z odsiarczania gazu ziemnego.
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2013.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabeli 2.
Opracował: Robert Bońda
2012
Złoża siarki rodzimej występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia).
Złoża siarki przedstawiono na mapie.
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej, który związany jest z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego, o łącznych zasobach 571 tys. t siarki. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB, Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca. W gospodarce krajowej siarka z tych złóż ma minimalne znaczenie.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi, średnio, 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70 %. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone jest obecnie tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie duża kopalnia siarki rodzimej. Oprócz niej siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach ze złóż wulkanicznych.
Stosowany głównie ze względów ochrony środowiska, odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w rudzie 10 %, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10 %, zasobność złoża co najmniej 150 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej wynoszą 511 mln t. Wydobycie siarki w 2012 r. wyniosło 702 tys. t. Z tej ilości 25 tys. t uzyskano z odsiarczania gazu ziemnego.
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2012.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabeli 2.
Opracował: Robert Bońda
2011
Złoża siarki rodzimej występują w północnej części zapadliska przedkarpackiego w rejonie Tarnobrzega (złoża Osiek, Baranów, Machów, Jeziórko), Staszowa (złoża: Solec i Grzybów) oraz Lubaczowa (złoże Basznia).
Złoża siarki przedstawiono na mapach: ogólnej i szczegółowej.
Od kilku lat obserwuje się w gospodarce światowej radykalny spadek wydobycia siarki rodzimej, który związany jest z odzyskiwaniem siarki z zasiarczonych złóż gazu ziemnego i ropy naftowej. W Polsce udokumentowano cztery złoża zasiarczonej ropy naftowej i gazu ziemnego, o łącznych zasobach 571 tys. t siarki. Odzysk jej prowadzony jest na złożach BMB, Cychry, Zielin oraz okresowo ze złoża Górzyca. W gospodarce krajowej siarka z tych złóż ma minimalne znaczenie.
Siarka rodzima jest produktem ekshalacji wulkanicznych, jednak w większości powstaje w wyniku redukcji siarczanów (głównie gipsu i anhydrytu) przy współudziale bakterii i węglowodorów.
Złoża siarki rodzimej występują w zapadlisku przedkarpackim w obrębie osadów chemicznych tortonu, głównie wapieni pogipsowych, w postaci wypełnień drobnych kawern i szczelin. Zawartość siarki w skale wynosi, średnio, 25-30 %, maksymalnie może dochodzić do 70 %. Wydobycie siarki rodzimej prowadzone jest obecnie tylko ze złoża Osiek, metodą wytopu podziemnego. Jest to ostatnia na świecie duża kopalnia siarki rodzimej. Oprócz niej siarka rodzima pozyskiwana jest na świecie w niewielkich ilościach ze złóż wulkanicznych.
Stosowany głównie ze względów ochrony środowiska, odzysk kwasu siarkowego przy przeróbce rud miedzi oraz cynku i ołowiu ma niewielkie znaczenie.
Stan zasobów siarki oraz stopień ich rozpoznania i zagospodarowania przedstawiono w tabeli 1.
Przy dokumentowaniu złóż siarki rodzimej wartościami granicznymi dla zasobów bilansowych są: minimalna zawartość siarki w rudzie 10 %, minimalna średnia zawartość siarki w serii złożowej 10 %, zasobność złoża co najmniej 150 m% oraz maksymalna głębokość spągu złoża 400 m.
Udokumentowane zasoby siarki rodzimej wynoszą 512 mln t. Wydobycie siarki w 2011 r. wyniosło 681 tys. t. Z tej ilości 23 tys. t uzyskano z odsiarczania gazu ziemnego.
Na poniższej figurze przedstawiono wielkość zasobów i wydobycia siarki w Polsce w latach 1989-2011.
Stopień rozpoznania zasobów i stan zagospodarowania poszczególnych złóż zestawiono w tabeli 2.
Opracował: Robert Bońda
